Maandblog 36: “De front stage slaat toe”

In een eerdere blog heb ik al eens iets geschreven over de concepten “front stage” en “back stage”. Ook in het concept slothoofdstuk 7 van mijn proefschrift besteed ik er de nodige aandacht gaan. Het gaat dan in de kern om het vraagstuk hoe je ruimte kunt maken voor een slimme en wijze overheid in een wereld die in toenemende mate wordt geregeerd door een mediacratie. Hoe kun je complexe problemen oplossen met complexe oplossingen als op de bühne het simplisme heerst? Mijn antwoord op die vraag komt in essentie neer op het benutten van de ruimte die er is (of gemaakt kan worden) in de kleedkamers en de coulissen om de ongetemde problemen van deze tijd effectief te lijf te gaan. De (leer- en complexiteits)processen die zich achter de schermen afspelen kunnen naast hun grotere oplossend vermogen ook verassend democratisch zijn. Er is dan sprake van maatschappelijke democratie. En als dan de resultaten van die processen ook nog via de representatieve democratie gelegitimeerd worden is sprake van het beste van twee werelden. Meer democratie en meer oplossend vermogen van de overheid.

Dat laat onverlet dat het spel op de bühne vaak behoorlijk ruw wordt gespeeld. Dat hoort er allemaal bij en daar moet je ook niet kleinzerig over doen. Maar je moet het ook niet altijd zo maar over je heen laten komen. Terugpraten is wel belangrijk, want het simplisme dat vaak op het toneel ten toon wordt gespreid kan behoorlijk belemmerend werken voor het oplossen van complexe maatschappelijke vraagstukken. Sterker nog, het dominant doorklinken van dit simplisme tot in de kleedkamers is de belangrijkste oorzaak voor het feit dat de overheid er nog onvoldoende in slaagt ongetemde problemen te temmen. Je lost ingewikkelde problemen nu éénmaal niet op met simpele oplossingen.

Dus ook al haalde ik er in eerste instantie mijn schouders over op, wil ik toch maar even reageren op het artikel van Joost Niemöller op www.hetvrijevol.nl met de titel “Hoe Cohen bestuurt”. Niemöller heeft mijn website ontdekt en op basis van selectief winkelen in het hoofdstuk dat de casus “Aanpak Multiprobleem gezinnen” beschrijft een artikel geschreven waarin de bestuursstijl van Cohen wordt neergezet als “vooral nog meer praten, nog meer bestuurslaagjes, enzovoort.” Op de reactiepagina (www.artikel7.nu/?p=25586) meld ik toch maar even dat het mij heeft verbaasd hoe de journalist er door eenzijdig citeren van mijn casusbeschrijving in slaagt een verhaal, dat naar mijn mening een redelijk positief beeld laat zien van Cohen als bestuurder, zo’n andere kleur te geven. Maar de lezer moet vooral zelf maar een oordeel vellen.

Lees het verhaal van Niemöller en lees mijn casusbeschrijving en oordeel dus vooral zelf. Wat mij betreft is het een mooi voorbeeld van hoe een openhartige en integere beschrijving van hoe dit soort processen lopen, van hoe een gemeente – onorthodox en met enig succes – worstelt om een uitermate ingewikkeld vraagstuk op te lossen, door een bepaalde vorm van journalistiek op bijzondere wijze van een andere interpretatie kan worden voorzien. Ik ben er van overtuigd dat als die interpretatie dominant zou worden één ding zeker is, namelijk dat de problemen van multiprobleem gezinnen niet zullen worden opgelost.

Wie zwijgt stemt toe en daarom heb ik deze reactie geschreven. Tegelijkertijd vraag ik me af of het feit dat ik reageer niet te veel eer is voor de heer Niemöller. Zeker gezien de aard van de meerderheid van de overige reacties op zijn artikel. Ook die zijn veelzeggend. Wederom nodig ik u uit om daarover vooral zelf een oordeel te vormen. 

Tot slot roep ik iedereen die de energie kan opbrengen op, om commentaar te leveren op de concepthoofdstukken van mijn proefschrift. Ik heb er onlangs met mijn promotor Jaap Boonstra over gesproken. Conclusie is dat het fundament er ligt, maar dat er nog wel een laatste redactionele en inhoudelijk aanscherpende slag nodig is. In die laatste kwaliteitsslag die ik eind dit jaar hoop af te ronden wil ik graag zoveel mogelijk input van anderen meenemen.

En helemaal tot slot, ik ben tegenwoordig ook te volgen op twitter onder de gebruikersnaam egerrit.

Erik Gerritsen

Reageren naar Erik.Gerritsen@bjaa.nl